ભાવનગરના દીવાન પ્રભાશંકર પટ્ટણીને જ્યારે રંજાડાયેલા ખેડૂતે બંગડી ભેટ કરી

બીસી ન્યૂઝ ,  ગુજરાતી

પરજાવ

ઇ

વન રાજા પછીનું બીજું સ્થાન ભુવત પદ્. તે વર્જર, ધ્યાન પણ જણાવ્યું હતું. દીવાન મોટા ભાગના પહેલાના નાગર બ્રાહ્મણો જાહોજલાલી છે. રાજ્ય કારભાર સંભાળેલ છે અને રાજ્યમાં કામચલાઉ દિવાન રાજાની કલ્પના છે જ્યારે તેણીની પ્રભાશંકર પટ્ટણી છે.

પ્રભાસંકર પટ્ટણીએ ભાવનગર રાજ્યના દિવાનપદ સંભાળ્યા પછી ભાવનગર બગીર વિકાસ તે સમયની બ્રિટિશ સરકારની મુલાકાત લો રેલવે લાઇનનો ઘટનાક્રમ સ્વાવલતોનો વિકાસ ફાળો છે.

દિવાનપદની ગિરિમાને સાચા અર્થમાં શાવરનાર્ટર સર પ્રભાશંકર પટ્ટણીનું નામ તેના અગાઉ લખાયેલા કાવ્યા "ઉઘાડી રાખજો બારી" અવશ્ય યાદ આવે છે.

તે એક કાવતરું દુ: ખી, દરદી અને માર્ગ ભૂલેલો માટે વિસામો બાણી અને ગરીબોલા અવાજ તમારા અવાજ સુધી પહોંચે છે. કાં દયાળુ, કાબેલ અને કુશળ વિહિટકર્તા સર પ્રભાશંકર પટ્ટણી ભાવનગરના દીવાન.

પ્રભાશંકર પટ્ટનીનો જન્મ 1862 માં મોર્બી છે. તેઓ પ્રશ્નોરા નાગર બ્રાહ્મણ છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે, સાગા સંબંધો જ્યાં તેમના મૈત્રી ગાંધીજીના જીવન પર્યંત ટકી રહ્યા હતા. તે મેટ્રિકમાં ઉત્તેજિત મુંબઇ મેડિકલ કલેજ ઍડિશન લીલીટ બટ્ટ નાદુરસ્ત પરિષદ લેડ મેડિકલના ચોકી હતી, 1868 માં માતરદારની પાછળ રહેલી ફરજો અને નોકરી શોધવામાં આવી હતી.

આ દરમિયાન તેમના લગ્ન સૌરાષ્ટ્ર વૈદ્ય ઝંડુ ભટ્ટના ભાઈ મણિની દીકરી સાથીઓ. પરંતુ, કૃષિ જીવન લાંબુ ન ચાલ્યા. વખ વખ વખ વખ ......... ......... ......... ......... બાદ બાદ બાદ બાદ બાદ બાદ બાદ બાદ બાદ બાદ બાદ બાદ બાદ બાદ બાદ બાદ બાદ બાદ બાદ....... બીજા ભાઈ વિઠ્ઠલનાથ છે.

તે મોરબી, દેવગઢબારીયા અને સુનિશ્ચિત એમ ત્રિજા સ્થાને નોકરીઓ અને પછીના રાજકુમાર કલેક્ટર પૃષ્ઠભૂમિ નોકરીઓ. આ સમય સિઘ્ધ રવિ કવિ, બી .કે. ઠાકોર સ્થળ.

તેમના સાથે મૈત્રીને પ્રભાસંકર પટ્ટણી સારા લેખક અને કવિ બન્યા. આ ઉપરાંત તે સમયે ભાવનગરના રાજકુંવર મૂલ્યજનક સમયગાળો.

ભાવ વરસાદજી પ્રભાસંકરને રોકી લીધા

ઇમેજ સ્રોત,ગેલ્ટી છબીઓ દ્વારા હલ્ટન ડ્યુશ

ઇમેજ કૅપ્શન,

1919 માં અસ્પષ્ટ તે ભાવનગરના મહારાજા સરખા ભાવજી ચોજી બાવ ચોજી

તૃષ્‍ટજી મહારાજની અવકાશી અનુભવ પ્રભાંકર તેની ભૂખપૂર્વક રાજકુંવર ભાવ ચોજિનીવા પાડવા ગયા. જ્યારે તે રાજકુંવર મૂલ્યની સ્થિતિનું નિર્માણ કરે છે જ્યારે તે સમયે એક તાર આવે છે. તારું વાંચ્યું ભાવના ગુસ્સો આસમાને ચઢી ગઈ.

રાજકુંવરને આમ ગુસ્સે નિરીક્ષણ પ્રભાશંકરે સહજ પ્રશ્ન પૂછો, 'શું બતાવ્યું છે? 'અચાનક તારું વાંચ્યું કેમ ગુસ્સે થાય?' ધ્યાનમાં રાખવું એ તાર પ્રભાશંકર પટ્ટિનાના હાથમાં છે અને કહ્યું, 'અમને કહો, પરિસ્થિતિજો મોકલાવેલા આ તારો જવાબ શું છે?'

પટ્ટણીજી તાર વાંચો. તારિણ બ્રિટિશ શસન મહિલા એમ કહેતા હતા કે જ્યાં સુધી વિધિષર્ની સંમતિ ન હતી ત્યાં ભાવ મહારાજ રાજ કામકાજ ભાગ લેવો નહીં.

તારું વાંચન પ્રભાશંકર પટ્ટણીએ ભાવનિષ્ઠાએ કહ્યું, 'રાજ્યના રાજ્યમાં દીવાનસાહેબ અને બીજા રાજ્યના કારભારીઓ બોલાવી તારા સોશોવો અને તેને આગળ ચલાવવામાં આવ્યાં હતાં.

પરંતુ તે સમયે રાજ્યના દિવાનસાહેબ વિઠ્ઠલદાસ મહેતાના અધિકારીઓની સભામાં રહેતી ન હતી. ભાવ ત્યારેસિંહસિંહસિંહસિંહસિંહ............................................................................ દિશા અહી મારી સાથે કારભાર સંભાળવામાં આવે છે. '

ત્યારબાદ પ્રભાસંકર પટ્ટણી ભાવનગર રાજ્યમાં કારકુનડી ઈડી રાજ્યના સેકટરીની જવાબદારી સંભાળવાની કામગીરી ચાલી રહી છે. 1903 માં કિંમતી મહારાજ પ્રભાશંકર પટ્ટ્ટની દિવાનપદ સુપિત જેણે 1938 સુધી સંભાળી ભાવનગર રાજ્યના સુહાસન પુષ્ટિપત્ર.

ભાવનગર દીવાન બન્યા પછી તે હૂંફાળા અને ધારા નિર્માણ જેવી કાર્યો.

આ ઉપરાંત બંદરના વિકાસ માટે ભાવનગરના બંધારણીય હ વિષક વિષયની મુંબઈ સરકારની સરકાર કરાવતી હતી, ભાવનગર રાજ્યના આયાતોરો લવો અને ભાવનગરની નિકાસમાં રહેતી માલને બ્રિટિશ હદમાં છઠ્ઠી દાખલ કરવામાં આવી હતી, જે મુખ્ય બાબતો છ

પ્રસ્તુત કરો જ્યારે બેંગ્સ કડી

ઇમેજ સ્રોત,દેવી ગેટ્ટી છબીઓ દ્વારા

ઇમેજ કૅપ્શન,

1949 માં ભારતના મદ્રાસ પ્રાંતના ગર્વનર (દાબીથી બીજા) ભાવનગરના મહારાજા સરજના ભાવજી પ્રધાન ધ્યાન જવાહરલાલ નહેરુ અને સરદાર વલ્લભભ વગેરે

રાજ્યમાં દુકાળ પડકાર છે પ્રભાશંકર પટ્ટણીની રહેતી કાર્ટિની નિરીક્ષણ કરતાં. તે 40 થી 50 મેઇલ મેઇલની પૂર્ણ અંતર પેગ ચાલે અથવા ઘોડા પર બેસી કાપતા. આ પ્રસંગે પ્રભાશંકર પટ્ટિનાના માનવતાવાદિણીનું એક સુંદર ઉદાહરણ અહિ ટાંકું છું.

ભાવનગર રાજ્યના પાંચ પીપળા ગામનો એક ગરીબ સમયનો સમયગાળો આવેલો છે. પપટ્ટની સાહેબ સિવાય કોઈ પણ રહેતું નથી. વાતચીત થઈ ગઈ છે, જ્યારે રાજ્યના કરજિદલ અને તેના પછીના કમનસીબે ચોમાસાં નબળા થઈ ગયા છે, શાહુકારના વ્યવસાયે ઘોડાએ નજરે પડે છે.

કૃષ્ણ દેવાના ડુંગર નીચે આવી ગયા હતા અને રાજ્યની મહેસાળ વિભાગના અધિકારીઓની સંભાવના છે, એહના જમાનામાં થાણેદાર કહે છે, એ થાણેદારની નજીક જપ્તીનું વૉરંટ કાઢ્યું છે. કૃત્રિમ બીજા કોઈ ક્યાંક મિલકત છે? એક ખુલ્લા લાકડા, નાના ક્ષેત્ર, -ોર-ખરાંકરો, આ બધું જલ્દીથી જવું પડે તે થાણેદાર સાહેબનો હુકમ આવ્યો. પેલા પરીક્ષણમાં કોઈ અગરિયાઓ નથી.

પ્રભાશંકર પટ્ટણીની ઓળખ થઈ રહી છે, મારા ખેતીવાડીમાં એટલી થતીપજેશન નથી થઈ શકતી હું આ વસૂલી ભરી જાઉં છું અને શાહુકારની કસરત મને ખૂબ જ ઓછી થઈ ગઈ. હમણાં મારા ક્ષેત્રમાં ખુલ્લા લાકડાં છે તે સ્થાને હુકમો છુટ્યા છે જો શ્વાર્ત રાહતનો સંગ્રહ તો હું બરબાદ જઇ રહ્યો છું.

પ્રભાશંકર પટ્ટિનીયા આખી વાતો. વાતચીત એનિ.ની કોઈ વાતમાં કણિક દમ છે. શ્રીમાન શ્વાન કહે, 'ઉત્તમ. મને જવાબ આપો. હું તપાસ કરાવી અને આનામાં ન્યાય સંગ્રહ કરી રહ્યો છું. '

પેલા છાત્રમાં વિશ્વાસ દર્શાવો. ઘણા સ્થળો અરજીઓ થઈ. નિષ્ઠાવાન વર્તન કહેવામાં આવ્યું, તપાસ જવાબ આપો. તને જે યોગ્ય છે તે ન્યાય કરીશું. થયું આશ્ચર્યજનક આક્રોશ તરીકે મણિ માતો નથી.

તે ગુરુમાં પ્રભાશંકર પટ્ટણીને કહ્યું, 'સાહેબ! શું ન્યાય અપાવશો? શું તપાસ કરો છો? વાળું બને કુટુંબ જ્વાળામુખી હોય છે જ્યારે તે સમયે બધા ઘરની બહાર રહેલ હોય છે, બધે જ જુએ છે તે હૂકમ કાયદો છે? જરાયે માનવી સંવેદના છે, નાનકડી ઘટના છે, બહેન-દીકરીઓ જમવાની તૈયારી થઈ રહી છે, જ્યારે તમારા રાજનો જપ્તીધાર છે અને બધા બહાર કાઠી મૂકે છે, કેમ કે રાજ્યનો હુકમ છે?

ૂતૂત એમ એમ કહી એમ એમ. કહીમાંમાં ગયો ગયો કહી................................................ તમારાથી સમય ન આવે. તમે આ બડીઓન્ગ્સ પ્રારંભિક લો. કોઈ રાજ્ય વહીવટ ચાલતું નથી સંદેશાના નામ છે. ઘણાં રાજ જોયા, પણ તમારા રાજમાં જે વહીવટ ચાલ્યા ગયા છે, તે અમને બરબાદ કરાઈ છે, જ્યારે મારે તમારા બંગડી લાવ્યો છું. '

શું કરો? ભાવનગર રાજ્યના દિવાન સર પ્રભાશંકર પટ્ટણી જેવો કાબેલ અને દક્ષ વિહિટદાર. એન ધાક પણ એટલી. કડક સ્વભાવ. આ એક અભિનયની જગ્યા છે, જેની રજની વસૂલી રહી છે, ગંગેથી બઢન્ગડી કાઢી શરૂ થઈ ગઈ.

અન્ન સ્થાન જેવી હાલની સરકારી સમસ્યાઓ છે? પેલા છાત્રાનું શું થાય છે? પણ આ તો પ્રભાશંકર પટ્ટનીંગ. એમનામાં વહીવટનો અર્થ કાંઇક જૂડો છે. વિહી ચોપાડા અને વટ માથું અધ્યાય રાખ્યું છે. તમે તમારા ચોપડા માથું ઊંચું રાખીને જોઈ શકો છો? જ્યારે નફો કરો, વહીવટ ચાલો જોશો નહીં.

સર પ્રભાશંકર પટ્ટની સાહેબે કહ્યું, 'લાવ ભાઈ બંગડી. હું અન્ન છું. હું ખરેખર યાત્રાઓ સમજાવી રહ્યો છું. મારે દે. ' પટ્ટણી સાહેબને તળાવ, બહાર નીકળવાનું બાકી રાજ્યનું નામ. જાતે પેલા શત્રુને મોતીબાગ, જ્યાં રેવન્યુ અમલદારની િસફિસ આવી, ગઈ. સંરક્ષણ સેવા બર્ક તે આખા વિભાગનો વડો છે.

ર ર .............. કોઈ પણ જેની મહેસુલી સ્થિતી નથી, દિવાન શેઠબેને રજૂઆત કરી હતી અને રાજ્યની જપ્તી શકી નહોતી, તે બધા ખોલ્યા છે. પટ્ટણી સાહેબે અધિકારીઓની દિલિલે મનીને નાનકડી વસૂલી માફ કરાવી અને બાળકોના રાજી દ્વારા લખેલી. પછી નિવાસસ્થાન પાછા આવ્યા.

આ પ્રભાશંકર પટ્ટનીની મહાનતા. તે લોકભોગી કાર્યો તે ભાવનગર રાજ્યના દરેક વ્યક્તિના હૃદયમાં સ્થાન પમ્યા.

• 
  

મહારાજ કૃષ્ણકુમાર વરસાદજી લડત

ઇમેજ સ્રોત,ગેટ છબીઓ દ્વારા બેટમેન

ઇમેજ કૅપ્શન,

પ્રભાસંકર પટ્ટનીએ મુંબઇ સરકાર કહે છે કે "ભાવનગરની પ્રજાણી મરાજી વિરુદ્ધ બાલ મહારાજ કૃષ્ણકુમાર વિજિતા વિજ્યાત જશો જે તે ટ્રેક પર આવી છે, તે વાવણ સુધી છે આખું ભાવનગર સૂચિ છે અને તે દિગ્દર્શક ધર્મ છે."

1912 માં બ્રિટિશ ગવર્નર એક્ઝિક્યુટિવ કાઉન્સિલનું સચિત્ર સ્વીકાર્યુ. ગાંધીજીની સાથે ગોળમજી પરિષદમાં ગયેલી પ્રમુખ 'સર'નો ખિતાબનો સમય અને તેણીએ બહુવિધ કામ કર્યું. ઉદ્ઘાટન પટ્ટીની સાહેબેને કોઈ રાજ્ય રાજપાલ તરીકે નિર્માન્તક રફર કરી શકશો નહીં પરંતુ મન ભવનગર્ની સેવા કરો. તે દરમિયાન 1919 માં રાજાની કિંમતની મૃત્યુની ઘટનામાં ભાવનગર ધ્યાનિયા ભવનગરતી તારા પટ્ટીની સાહેબ ઉપર પહોંચી ગઈ.

અનુભવ, તેના મૃત્યુ પહેલાની તેની પ્રસૂતિ કૃષ્ણકુમાર સમયજીના ઉછેર અને પુષ્ટિનીકરણ પ્રભાશંકર પટ્ટીનીને દીધી. ભાવનગરના રાજવી કૃષ્ણકુમાર દીવાજીનો 1931 માં રાજ્યના દર્શન કર્યા પ્રભાશંકર પટ્ટીનીએ ફરજ બજાવીફર.

તેઓ કૃષ્ણકુમાર વરસાદજીને વહેલી ગાડી અપડાઉન કરો સરકારની ચૂંટણી. આ બાજુ બંદરનો વિકાસ થોભો રાજ્યની યાત્રાધામિ તે મુંબઈ રાજ્ય દાનત બગડી. તે રાજ્યના રાજાના બાળકો કૃષ્ણકૃષ્ણ ભગવાનજીના વિલાયત જવાબો કહે છે, તે પ્રભાસંકર પટ્ટણીની મુંબઇ સરકાર કહે છે, "ભાવનગર્ણી પ્રજ્નીી મરજી વિરુદ્ધ, મહારાજ કૃષ્ણકૃષ્ણજી વિલાયત, જયાં તે ત્રિપુટી પૂર્ણ થઈ ગઈ છે, અને હવે શ્રીમતી બની છે. "

આ કૃષ્ણકુમાર વરસાદજીને હેરો પબ્લિક સ્કૂલના જવાબો કલ્પનામાં લખાયેલી ઘટના અને તે પણ ઘણા વર્ષોથી અંતિમ ઘટનાને માન્ય રાખીને પડકાર ફેંકી હતી.

પ્રભાસંકર પટ્ટીની કૃષ્ણકુમાર છાંજીને રાજા જેવા બેસાડી રાજ્ય વિદ્યુત સંભાળ. તેમના સંયુક્ત ગાંધીજી અને કૉંગ્રેસની તે સમયે તે બાલ મહારાજ અને ભાવનગર રાજ્યની મુંબઈની સરકારની સરકારી સરકારી કામચલાઉ કામકાજ કરે છે.

પ્રભાશંકર પટ્ટણી લોકશી સમર્થ. તે ક્રાંતિકારી પૃથ્વી આઝાદના 12 વર્ષો સુધી અજ્ઞાતવાસનો છે. તે પંચાયતી રાજ્ય હિમાયતિના તે આ પ્રમાણે છે જ્યારે તે 1924 માં સાવરકુંડલામાં પંચાયતી રાજ્યના પ્રયોગોમાં સફળ રહી હતી. પ્રભાસંકર પટ્ટિનીયા નવનિર્માણ લેટિ કૃષ્ણકુમાર ચલજીને ગાદી સોન્પી પરંતુ તે પછી મુંબઇના ભાવનગર બંદરનો વિધવત હાથની ચોપડી, તે મુંબઈ સરકાર ઉપર નારાજિવિધક છે.

1937 માં તેની પત્ની મૃત્યુ નિવારણ એકલા પરીક્ષણમાં. 1938 માં મુશ્કેલીની ફરી વાર આવી ત્યારે પૂર્તિ કથાની કથા બિજે સમય પ્રભાશંકર પટ્ટણીયા દેહ ત્યાગ દ્વારા. કૃષ્ણકુમાર મુશ્કેલી મહારાજા સર પટ્ટિનીની અનેક સંખ્યામાં અનંતરાયણા દિવાન રચના અને તેના સાથીદાર અને લોકપ્રિય ચીફ જસ્ટિસ નટવરલાલ નાયબ દિવાન રચના.

• 
  

સંદર્ભ:

• સર પ્રભાશંકર પટ્ટણી - લેખક: મહેશ અનંતરાય પટ્ટણી, પ્રકાશક: ગુર્જર પ્રકાશન.
• એક સમૃદ્ધિ કાલોપથી લેખક: પ્રભાસંકર પ્ટટ્ટની, પ્રથમ સંસ્કરણ 1939, દ્વિવિતી આશ્રુતિ 2012
• સૌરાષ્ટ્રનો ઇતિહાસ - ભાગ ૧ (૧૮૦૭ - ૧૯૪૮) લેખક: એસ વી જાની (ડો), પ્રથમ સંસ્કરણ: ૨૦૧ પ્રકાશ પ્રકાશક: પ્રવિણ પ્રકાશન
• સૌરાષ્ટ્રનું ઐતિહાસિક ગૌરવ લેખક: એસ વી જાની (ડો) પ્રથમ સંસ્કરણ: 2013 2012, પ્રકાશક: પ્રવિણ પ્રકાશન
•